بی اشتهایی عصبی عبارتست از یک رفتار ارادی و هوشمند در جهت از دست دادن وزن، کاهش وزن، اشتغال ذهنی با وزن بدن، غذا و ترس شدید از افزایش وزن.
پراشتهایی عصبی و پرخوری عصبی، عبارتست از خوردن غذای بیشتری از آنچه افراد در شرایط و مدت مشابه می‌خورند و با احساس قوی از دست کنترل همراه است.
بی اشتهایی عصبی در ٪۶۵ موارد با افسردگی، ٪۳۴ با فوبی اجتماعی و ٪۲۶ نیز با اختلال وسواس جبری همراه است. پراشتهایی عصبی نیز در مبتلایان به اختلالات خلقی مثل افسردگی و اختلال کنترل تکامه بیشتر دیده می‌شود. در اختلال سوء مصرف مواد، اختلالات شخصیت و اختلالات اضطرابی نیز گزارش شده است.
از نظر روانشناختی، وابستگی شدید این افراد به مادر و ارضاء نشدن حس استقلال طلبی در ایشان مشاهده می‌شود. از نظر جامعه شناسی نیز تأکید بر ورزش و تناسب اندام و هم چنین وجود فشارهای اجتماعی و اخلاقی و زمینه های کاهش روابط اجتماعی را می‌توان نام برد.
بی اشتهایی عصبی، ۱۰-۲۰ برابر در زنان بیشتر است و شایعترین شروع آن اواسط دهه دوم زندگی است (۱۴ تا ۱۸ سالگی). پراشتهایی عصبی، شایعتر از نوع بی اشتهایی می‌باشد و ۱-۳ درصد زن‌های جوان مبتلا هستند ولی سن شروع آن دیرتر از سن شروع بی اشتهایی عصبی است. میزان بروز آن در مردان یک دهم زنان می‌باشد.
زمانی که فرد از حداقل وزن طبیعی امتناع می‌کنند و یا شدیداً از افزایش وزن خود مبترسد و به طرز عصبی در مورد بدن خود و شکل آن برداشت‌های اشتباه دارد و هم چنین زمانی که از فرط پرخوری دچار درد شکمی و یا حالت تهوع می‌شود و یا عمداً استفراغ می‌کند و یا از داروهای مسهل یا مدر استفاده کند، بایستی بداند مبتلا به بی اشتهایی و یا پراشتهایی عصبی شده است. کاهش شدید وزن، کاهش آب بدن، لاغری مفرط و اختلالات گوارشی، اختلالات کلیه و مجاری ادرار، بیماری‌های قلبی و در نهایت مرگ از عوارض جسمی این بیماری‌ها می‌باشد.
دکتر پرویز مظاهری
روانپزشک
پایان مقاله